Wizyta u geriatry

Lekarz geriatra zajmuje się osobami starszymi. W jakim wieku powinniśmy się do niego zgłosić, z jakimi dolegliwościami, jak przebiega taka wizyta? Na nasze pytania odpowiada dr n.med. Edyta Karasek, geriatra z wrocławskiej przychodni VITA.

Czym są choroby ze starości i choroby w starości?

dr n. med. Edyta Karasek – geriatra

U osób wieku 60 lub 65 lat i więcej mogą pojawić się choroby, które rozwijają się w związku ze starzeniem się naszego organizmu, są to choroby ze starości – schorzenia związane z degeneracją komórek układu nerwowego i innych tkanek np. demencja, czyli otępienie, choroba Parkinsona, depresja, osteoporoza, zespół słabości, niedożywienie, upośledzenie wzroku, słuchu, nietrzymanie moczu, stolca. Dla chorowania w starości charakterystyczna jest wielochorobowość i wielolekowość. Z nimi wiążą się działania niepożądane leków, które często uznawane za nową chorobę, na którą dostajemy kolejny lek. Przykładem nagłej zmiany stanu świadomości jest delirium, czyli zespół majaczenia. Senior wyrwany ze swojego środowiska i rytmu biologicznego lub pod wpływem ostrego stanu chorobowego, jak np. zapalenie płuc czy zastój moczu reaguje pobudzeniem nerwowym, zaburzeniami świadomości, brakiem orientacji. Objawy sugerują ostre zaburzenia i należy szukać ich przyczyny, a nie przypisać je starości. Ważne jest, by umieć rozpoznawać zagrożenie tymi zespołami i móc w porę im zapobiegać i je leczyć. Kolejny duży problem to upadki, które przepowiadają niesprawność funkcjonalną. Natomiast choroby wnoszone do starości to np. cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, choroba niedokrwienna serca. Zatem wielochorobowość i wielolekowość to podstawowe problemy u seniorów, a lekarz geriatra poprzez holistyczne podejście do pacjenta potrafi rozpoznawać wszystkie problemy wieku starszego i je leczyć.
Kto powinien zgłosić się do geriatry?
Senior w wieku 65+, który zaczyna mieć problem w radzeniu sobie w czynnościach życia codziennego. Warto, by osoby z najbliższego otoczenia oceniły, czy sprawność seniora w środowisku domowym spada, czy ma kłopot z zadaniami, z którymi kłopotu dotąd nie miał. Najbardziej powinna nas niepokoić powtarzalność, np. powtarzanie pytań o to samo podczas rozmowy, kupowanie ciągle tej samej rzeczy, niekontrolowane jedzenie tych samych rzeczy, szukanie rzeczy, które dana osoba sama schowała i posądza bliskich o kradzież, brak orientacji co do czasu, miejsc, osób, upadki. Nie umiem wrócić do domu – to już bardzo poważny sygnał.
A z drugiej strony geriatrę powinien także odwiedzić senior 65+ leczony na kilka chorób i przyjmuje więcej niż 4 leki. Leczenie wieloma lekami to ryzyko działań niepożądanych. Takie osoby od razu należy skierować do geriatry.
Jak wygląda taka wizyta?
Standardem jest całościowa ocena geriatryczna, czyli przyjrzenie się, jak wygląda sprawność starszego człowieka. Ustalamy, jak senior radzi sobie w środowisku domowym z podstawowymi i zaawansowanymi czynnościami życia codziennego. Dokonujemy oceny sprawności umysłowej. Wykonujemy testy w kierunku depresji, a także zaburzeń poznawczych i zespołów otępiennych. Oceniamy masę ciała, masę mięśniową, dopytujemy, czy pacjent schudł ostatnio, bo w procesie starzenia naturalne jest, że tracimy masę mięśniową i ważne jest, aby szybko wychwycić ryzyko niedożywienia. Oceniamy sprawność samodzielnego poruszania się. Jeżeli ktoś sygnalizuje upadki, drżenie kończyn, spowolnienie ruchowe, to powinniśmy ocenić tego pacjenta pod kątem choroby Parkinsona, którą można leczyć, ale oprócz neurologa żaden specjalista nie zwróci uwagi na taki problem.
Dla chorowania w starości charakterystyczna jest wielochorobowość i wielolekowość, dlatego lekarz geriatra zbiera całościowy wywiad dotyczący dotychczasowego obciążenia chorobami i lekami, czego nie robią inni specjaliści. Często odstawiamy leki, które nie są potrzebne lub działają niekorzystnie.
Aby dobrze zająć się starszym człowiekiem nie trzeba drogich badań, takich jak tomografia komputerowa czy rezonans magnetyczny. Proste rzeczy wystarczą. I to wszystko podczas jednej wizyty.
To młoda specjalizacja i nie wszystkim jeszcze znana, choć bardzo potrzebna. Mamy ogromny deficyt geriatrów. Dostęp do leczenia geriatrycznego jest trudny. Leczenie geriatryczne jest dziś dostępne głównie prywatnie. Na szczęście nie jest drogie. Wizyta u geriatry to oszczędność, ponieważ unikamy chodzenia od lekarza do lekarza i wydawania pieniędzy na specjalistyczne konsultacje.
Nie bójmy się pójść do geriatry. Lekarz, który wybiera tę specjalizację, chce pomagać osobom starszym. Musi także mieć pewne cechy, np. dużo empatii i umieć w sposób komunikatywny pracować z seniorem, np. łatwo nawiązywać kontakt, mieć donośny głos. Jest to specjalizacja czasochłonna i wybiera się ją z powołania.

Poradnia Geriatryczna VITA przygotowała z okazji zbliżających się Dni Seniora pakiet bezpłatnych badań tj. ocena geriatryczna i badania laboratoryjne. Liczba miejsc limitowana, więcej informacji poniżej lub na www.vita.wroclaw.pl

 

VITA geriatra

CATEGORIES
TAGS
Share This

COMMENTS

Wordpress (0)
Disqus ( )